En contraportada

¿Qué hay de nuevo en la actualidad?
  • rss
  • Inicio
  • Sobre el autor
  • Periodismo
  • Cápsulas
  • Internet
  • Cine / Fotografía
  • Diseño / Multimedia
  • Letras
  • Música
  • Contacto

El periodismo

Héctor Juanatey | 4 octubre, 2011

En uno de esos viajes que hago en tren para cubrir la distancia que hay entre Madrid y Compostela, uno de los camareros de la cafetería me comentó que tenía un amigo por algún lugar entre Barcelona y la capital que se había quedado sin trabajo. Su amigo, me dijo, trabajaba en un pequeño taller de vagones, o algo así, en una de esas pequeñas estaciones de ferrocarril abandonadas. “Cuando cambiaron los trenes, ya lo vio difícil pero con el AVE, adiós”. “¿Y ahora qué?”, inquirí. “Pues nada, aprenderá a arreglar los trenes nuevos, qué remedio”. Yo, que suelo dramatizarlo todo para ver las cosas con una perspectiva de película, ya me imaginaba a su amigo sentado en un banco oxidado de una estación perdida esperando la llegada de esas antiguas locomotoras que ahora solo sirven como figuras de museo. En este tipo conversaciones soy más de escuchar que de opinar, aunque en aquel momento creí oportuno comentarle al camarero un dicho muy habitual en Galicia: “Nunca choveu que non escampara, dicen en mi tierra”. El hombre, mayor ya y con pocas ganas de escuchar las tonterías de un chaval de veintipocos años, no entendió ni un ápice de mis palabras, justo al contrario que yo, que comprendí a la perfección su “son siete euros con cuarenta y apura que estamos cerrando”.

En realidad mi “nunca choveu que non escampara” no era más que otra forma de explicar su “aprenderá a arreglar los trenes nuevos, qué remedio”. Los cambios son lo que tienen. Te pueden gustar o no y lo más probable es que todos nos ahoguemos, o desahoguemos, en un mar de quejas, pero hay que adaptarse a ellos. Con el periodismo pasa lo mismo. De un tiempo a esta parte no dejo de leer y escuchar discursos casi apocalípticos que anuncian en plan maya el fin del oficio de contar las cosas. Y no, no me voy a plantar aquí a negar la existencia de la crisis económica, de publicidad o del papel como soporte. Crisis, como las meigas, haberlas haylas. En Galicia están cerrando tantos medios —A Nosa Terra y Xornal los últimos— y se extiende tanto el pesimismo que a veces pienso que voy a llegar a la facultad donde estudié y va a estar convertida en una casa-museo del periodismo. No nos engañemos. El periodismo no está muerto ni se va a morir por muchos obituarios propios que publiquemos en las páginas interiores del diario.

Yo aquí tampoco me voy a poner hablar del futuro del periodismo porque, sinceramente, se me escapa. Pero sí sé que tanto en el pasado como en el presente y, si no nos ponemos muy innovadores, en el futuro, el periodismo consistirá, como siempre, en contar alguna historia. ¿Que cambia el soporte? Bueno, tendremos que aprender a arreglar los nuevos trenes, qué remedio.

 

0;padding033111
Comments
3 Comentarios »
Categorias
Letras, Periodismo
Tags
Periodismo
Comentarios RSS Comentarios RSS
Trackback Trackback

El PP, un nuevo superhéroe

Héctor Juanatey | 8 septiembre, 2011

El Partido Popular ya no es capaz de ocultar su emoción al verse ganador de las elecciones generales. Ayer, el vicesecretario de Comunicación del partido, Esteban González Pons, se dejó llevar por la euforia y clamó a los cuatro vientos que el PP “aspira a crear en la próxima legislatura 3,5 millones de puestos de trabajo“. Pons estuvo rápido con la retórica y utilizó la palabra “aspira”, que no “promete”. Prometer cifras positivas de empleo, a estas alturas, es todo un atrevimiento y —casi podríamos decirlo— una falta de respeto. No obstante, aspirar, todos aspiran a mejorar la situación. De hecho, dijo 3,5 millones al igual que podía haber afirmado que aspiraba a dar empleo a los cinco millones de parados actuales. Por aspirar, que no quede.

El cómo —ya es habitual— se lo guardan. “Hay que hacer reformas y ponerlas todas en marcha”, aseguró Pons, que tenía una carta escondida en la manga: el PP, señaló, es un partido “experto en resolver crisis”; una formación “superespecializada” en crear empleo. Y ya sabemos que a los superhéroes no se les pregunta por el modus operandi. Lo más curioso, sin embargo, es que todo esto lo anunció tras comentar que se habían reunido con los coordinadores electorales para pedirles que la campaña sea “moderada y de centro”, basada en la “austeridad, transparencia” y en “no prometer lo que no se puede cumplir”.

Por suerte, cuatro años dan para mucho y tiempo habrá de rectificar con la misma expresión que ayer usó la presidenta de la Comunidad de Madrid, Esperanza Aguirre, para disculparse ante los docentes: “El que tiene boca se equivoca“. Pero, mientras, tú miente que algo queda.

 

0;padding01240
Comments
Sin Comentarios »
Categorias
Periodismo
Tags
Política
Comentarios RSS Comentarios RSS
Trackback Trackback

Colaboración en Escolar.net

Héctor Juanatey | 15 agosto, 2011

Durante el mes de agosto colaboré como bloguero invitado en el blog de Ignacio Escolar, Escolar.net. Os dejo aquí las entradas que publiqué:

- El programa del PP

- No era tan difícil

- La senda de los oídos sordos

- La violencia nunca es el camino

- El mensaje del papa

- La televisión que quiere el PP

- Las quejas de un “paleto”

- No es representativo

- “Longa noite de pedra”

- Las crisis endémicas del Ibex 35


0;padding0720
Comments
Sin Comentarios »
Categorias
Periodismo
Tags
Escolar.net, ignacio escolar
Comentarios RSS Comentarios RSS
Trackback Trackback

Hernán Casciari y el futuro de la revista Orsai

Héctor Juanatey | 28 julio, 2011

Siempre que se acerca el fin de una etapa llega la hora de echar la vista atrás y valorar aciertos y errores. Sobre todo esto último, hacer autocrítica. El periodista y escritor Hernán Casciari lo sabe bien. A finales del año pasado, este argentino afincado en el pueblo catalán de Sant Celoni, quiso, aprovechando su entrada en los 40 años, dar un giro radical a su vida y “matar la crisis a volantazos“. Abandonó sus colaboraciones en el diario español El País y el argentino La Nación, rompió grilletes con el mundo editorial de Mondadori y Plaza & Janés y se inmiscuyó de lleno en lo que él mismo llamó un “proyecto utópico”: quería crear la revista “imposible”. Sin las ataduras de la publicidad y los intermediarios. Sin límite de espacio para desarrollar temas periodísticos y literarios de calidad. Una revista “que den ganas de recibir por abajo de la puerta”.

Hoy, unos cuantos meses más tarde y ya tres números de Orsai después, Casciari reconoce la inocencia del que tiene un sueño. La revista nació con los números contados: serían cuatro ejemplares, uno cada tres meses. Con la cuarta edición a pocos meses de salir de la imprenta, el periodista argentino ya se ve dispuesto a hacer cuentas con el pasado.

Sigue leyendo el artículo en Público.es

0;padding0140
Comments
Sin Comentarios »
Categorias
Periodismo
Tags
Hernán Casciari, Orsai
Comentarios RSS Comentarios RSS
Trackback Trackback

Parecidos razonables

Héctor Juanatey | 30 junio, 2011

10 de julio de 1985: Los servicios secretos franceses colocaron dos cargas explosivas en el Rainbow Warrior, buque insignia de la organización ecologista Greenpeace. La embarcación, amarrada en el puerto de Waitemata, en Nueva Zelanda, estaba a punto de liderar una flotilla con destino Muroroa, en la Polinesia Francesa, para protestar de forma pacífica contra los ensayos nucleares que entonces preparaba Francia. En el barco, que terminó hundido, murió el fotógrafo Fernando Pereira, que se encontraba recogiendo su equipo y no pudo escapar a la explosión del segundo artefacto.

Un tribunal internacional condenó al Gobierno francés —en aquel momento bajo el mandato de François Mitterrand— por haber ordenado el ataque. Dos agentes de sus servicios secretos fueron condenados a diez años de prisión, aunque salieron en libertad sin haber cumplido siquiera tres años. Con el dinero que Francia pagó a Greenpeace en compensación —obligados por la ONU— la organización ecologista pudo construir el Rainbow Warrior II.

27 de junio de 2011: Los organizadores de la Segunda Flotilla de la Libertad-Stay Human con destino Gaza descubren que el barco griego Juliano, amarrado en el puerto heleno de Saronic, había sido saboteado. Después de que un buzo profesional filmase el casco de la embarcación, observaron que “ambos ejes de las hélices habían sido hendidos transversalmente”, lo que hubiera provocado un naufragio.

Manuel Tapial, activista de Rumbo a Gaza que partirá en el barco Gernika hacia Gaza, explicó por qué, por suerte, no llegó a pasar nada: “Los saboteadores no contaban con que se realizaran unas maniobras de prueba en la bahía. Eso fue lo que permitió regresar a puerto. En caso de haber zarpado a alta mar, habría muerto mucha gente”. Aunque desde la Flotilla apuntan a Israel como claro culpable del sabotaje, no hay nada confirmado. Al igual que como sucedió hace ya más de 25 años, habría que investigarlo y juzgar a los autores.

——

Actualización:

30 de junio de 2011: El navío irlandés MV Saoirse, también participante en la Segunda Flotilla de la Libertad, sufre el mismo sabotaje que el barco griego Juliano.

0;padding0750
Comments
Sin Comentarios »
Categorias
Periodismo
Tags
flotilla de la libertad, Gaza, Rainbow Warrior
Comentarios RSS Comentarios RSS
Trackback Trackback

“Mátanos a sangue frío, don Alberto”: o peche de Galicia Hoxe

Héctor Juanatey | 28 junio, 2011

Escribe Ramón Vilar que “a noite de pedra faise máis longa para o xornalismo en galego”. O motivo das súas palabras: o peche obrigado da edición impresa do derradeiro diario de pago en galego, Galicia Hoxe. Vilar sabe ben do que fala, pois viviuno en primeira persoa alá en xullo de 2010, cando pechou Vieiros, o primeiro medio dixital en galego que el mesmo dirixía. Por aquel entón, Vieiros publicaba unha editorial na que falaba de “pulso case heroico que seguen a manter medios imprescindíbeis como A Nosa Terra, Terra Cha Xa, A Peneira, Galicia Hoxe, O Sil, De Luns a Venres ou Tempos Novos”, apostantes todos eles polo galego. Desde a publicación desa editorial, xa desapareceron A Nosa Terra, A Peneira e hoxe, valga, Galicia Hoxe.

Logo de oito anos, 2.934 números e 130.000 páxinas, o xornal Galicia Hoxe bota o peche. Ou máis ben obríganlle a pechar. “A crise económica, especialmente virulenta no sector dos medios de comunicación, e, sobre todo, o radical recorte das axudas institucionais converten en inviable o proxecto do único diario en galego”. Esa é a versión light. A dura —e real ao fin e ao cabo— ofrécea o seu director, Caetano Díaz. Primeiro nunha carta aos colaboradores e logo a través dunha derradeira opinión impresa: “A sangue frío“, porque así os mata o actual presidente da Xunta, Alberto Núñez Feijóo, que fai co galego a súa propia novela de Capote. “Galicia Hoxe desaparece porque vostede (Feijóo) camiña diante pola corredoira do autoodio, Galicia Hoxe desaparece porque o seu Goberno lle pechou con estrondosa hostilidade as axudas que alegremente reparte noutras leiras mediáticas, Galicia Hoxe desaparece porque non estamos dispostos a dicir que chove cando o que fan é mexar por nós”.

A hipótese de Díaz xa a recolleron antes Ramón Vilar, exdirector de Vieiros, e Alfonso Eiré, director de A Nosa Terra, en sendas entrevistas concedidas ao compañeiro Henrique Mariño. “Sorprendéronme determinadas actitudes —de Feijóo—, sobre todo respecto á lingua, máis regresivas que na época Fraga”, relataba Vilar pouco despois do peche de Vieiros, e sinalaba que “Feijóo plantexou o galego como un problema, cando aquí nunca o fora”. Na mesma costa situábase Eiré, quen afirmaba que a “última causa do peche da edición impresa de A Nosa Terra é a nova política que impuxo o PP en Galicia cos seus recortes brutais das axudas aos libros e aos medios en galego”.

Das leiras das que fala Díaz tamén fai referencia Antón Losada, sempre co seu Disque na primeira páxina do diario. “É unha vergonza que desapareza o único medio en galego mentres a Xunta reparte a dedo miles e miles de euros entre medios en castelán que parten con ventaxa na competencia do mercado”, quéixase Losada. Coincide con el o profesor de Lingua e Literatura Galegas e impulsor da iniciativa cidadá BenComún, Filipe Díez: “Desde o acceso de Feijóo ao poder, todo o que cheire a lingua, cultura ou identidade galegas está a ser exterminado por activa ou, como neste caso, por pasiva”. “Resulta innegable que o reparto de axudas, publicidade institucional e convenios por parte da Xunta responde a criterios políticos moi ben definidos e orientados a dous obxectivos básicos: reducir á mínima expresión o galego nos medios e manter a docilidade da imprensa a respecto do poder”, afirma Díez. Engade Losada que “a Xunta non emprega as subvencións para apoiar a prensa en galego senón como un elemento de presión e negociación cos medios. Non lle importa a lingua nin asegurar que haxa medios en galego. O que lle preocupa é saír nos medios. Alteran a competencia non en defensa da lingua, senón en defensa propia”.

Nesta desaparición, aínda que tampouco sexamos responsables directos, si xogamos un papel importante, toda vez que moita xente non pode mercar todos os xornais que desexa para evitar así o asfaltado da carreteira que os levará ao precipicio. Así e todo o noso rol é esencial. Para Antón Losada, “o futuro da prensa galega non pode fiarse das axudas públicas; os que queremos prensa en galego temos que tomar unha actitude máis activa e apoiar eses medios comprándolles os productos e poñendo publicidade”. “Sen lectores non hai prensa, nin en galego nin en chinés”, conclúe Losada. Filipe Díez opina na mesma dirección que o anterior, para quen “o galego está deixado a súa sorte”. Díez apunta que “está en estado crítico”, pero móstrase optimista polo feito de que “un amplo sector da cidadanía galega incrementou o seu compromiso coa defensa da lingua e ten consciencia da necesidade de dar respostas aos desafíos que temos por diante”. “Se conseguimos canalizar esa enerxía cívica e masiva de xeito eficiente, positivo e prepositivo, aínda haberá esperanza de construírmos un futuro diferente do que deseñaron para nós, lonxe da nosa terra, os inimigos da pluralidade e da diversidade”. Nese optimismo sitúase tamén Carlos Callón, presidente da Mesa pola Normalización Lingüística e articulista de Galicia Hoxe, quen cre que “as adversidades tamén teñen que servir para tomarmos forza, para que nos decatemos de que temos que movernos para frear a reacción. Xuntos, podemos!”.

A historia repítese e non se nos presenta doado amañala. Recorda Caetano Díaz que, aínda así, ela —a historia— “alumeará con cegadora claridade e con exactitude o rol que cada un desenvolveu neste tan minúsculo como nada pueril episodio”. Os libros, artigos ou o que sexa que poida facelo presentarán a Feijóo e ao seu equipo con brochas (“e tesoiras”, como ben engadiu Manel González, xornalista con talento neste futuro engaiolado) que pintan de negro escuro o idioma. Nós, polo que nos toca, tentaremos aparecer con papeis escritos por un oficio maltratado e con pequenos pero valerosos pinceis que buscan outorgarlle á lingua a cor que se merece.

0;padding016310
Comments
2 Comentarios »
Categorias
Periodismo
Tags
A Nosa Terra, A Peneira, Alberto Núñez Feijóo, Antón Losada, Caetano Díaz, Carlos Callón, Filipe Díez, Galicia Hoxe, Vieiros
Comentarios RSS Comentarios RSS
Trackback Trackback

El éxito del 19-J, en un vídeo

Héctor Juanatey | 20 junio, 2011

0;padding0330
Comments
Sin Comentarios »
Categorias
Periodismo
Tags
19-J, indignados
Comentarios RSS Comentarios RSS
Trackback Trackback

Diario de un fotoperiodista

Héctor Juanatey | 23 abril, 2011

El pasado miércoles, los fotoperiodistas Tim Hetherington, autor del documental Restrepo, y Chris Hondros murieron en Misrata (Libia) a causa de varios ataques con mortero procedentes de las tropas fieles al dictador libio, Muamar el Gadafi. En una ocasión, Hondros dijo: “Trabajo principalmente en zonas de conflicto y guerra y sería justo decir que mi fotografía se basa en el conflicto. Para mí, el fotoperiodismo y el conflicto a menudo van de la mano porque es esencialmente importante comprender la realidad de la guerra y no ignorar las cosas terribles que están sucediendo en el mundo”. Aunque ya no puedan mostrarnos “las cosas terribles que suceden en el mundo”, sí podemos repasar sus historias e imágenes, muchas de ellas galardonadas con los premios más prestigiosos de la fotografía.

En 2010, Hetherington publicó además un pequeño documental que nos permite conocer mejor cómo es el la vida de un fotoperiodista. Os lo recomiendo.

Diary (2010) from Tim Hetherington on Vimeo.

0;padding0161
Comments
Sin Comentarios »
Categorias
Cine / Fotografía, Periodismo
Comentarios RSS Comentarios RSS
Trackback Trackback

Restiamo umani, Vittorio

Héctor Juanatey | 15 abril, 2011

Restiamo umani. Stay human. Aún humanos. Es la expresión que el periodista y activista Vittorio Arrigoni eligió para cerrar la mayor parte de sus artículos.

Conocí a Vittorio lo poco lo que se puede conocer a una persona leyendo lo que escribe. Jamás he coincidido con él y ni siquiera tenía muy claro cómo era físicamente. Siendo sinceros, había repasado sus artículos, conocía uno de sus libros, pero nunca me había parado a mirar su firma. Fue ayer, investigando sobre el activista secuestrado -hoy asesinado en Gaza-, cuando descubrí que ya había leído algo suyo traducido en medios digitales. Que había tenido mis ojos clavados en ‘Gaza, seguimos siendo humanos’ mientras buscaba ‘Llueve sobre Gaza’, el trabajo de otro de los grandes del reporterismo, Hernán Zin. Supe que había sido una de las personas que había trabajado con Alberto Arce, a quien sigo desde hace mucho tiempo -y nunca es demasiado tiempo-. Además, era miembro del Movimiento Internacional de Solidaridad (o ISM tal y como yo lo descubrí), una de esas organizaciones a las que mi todavía insuficiente valentía solo permite leer y seguir sus acciones.

Vittorio Arrigoni se ha convertido en otra de esas personas con las que me hubiera gustado sentarme a hablar del oficio y ya nunca podré hacerlo. Por suerte, sus informaciones son atemporales -toda lucha por la paz lo es-. Nos queda su ‘Gaza, seguimos siendo humanos’ y las historias de Guerrilla Radio. Vittorio merece que, aún siendo tarde, intentemos conocerle.

Restiamo umani
Mi agradecimiento, ‘Vik Utopía’

0;padding06204
Comments
4 Comentarios »
Categorias
Periodismo
Tags
Gaza, Israel, Vittorio Arrigoni
Comentarios RSS Comentarios RSS
Trackback Trackback

Apología de la violencia de género, por Salvador Sostres

Héctor Juanatey | 7 abril, 2011

Escribir sobre Salvador Sostres siempre es difícil, aunque en determinados momentos necesario. Hoy es uno de esos días. Uno de los mayores literatos y bocazas machista que nos ha dado el periodismo -si es que en su caso se puede llamar así- ha publicado un artículo en El Mundo en el que, por lo que se extrae del mismo, comprende el asesinato de una joven embarazada. Escribe Sostres: “Porque un chico normal de 21 años que está enamorado de su novia embarazada, es normal que pierda el corazón y la cabeza, el sentido y el mundo de vista, si un día llega a casa y su chica le dice que le va a dejar y que además el bebé que espera no es suyo [...] Es un chico normal que se rompió por donde todos podríamos rompernos. [...] Porque hay muchas formas de violencia, y es atroz la violencia que recibió al saber que iban a dejarle y que el niño que creía esperar no era suyo”. No contento con eso, añade: “Espero que si algún día me sucede algo parecido disponga del temple suficiente para reaccionar quemándome por dentro sin que el incendio queme a nadie más”.

Aunque el artículo ya ha sido retirado de la web, fue publicado en la edición de papel del diario El Mundo. Cada una de sus palabras no son sólo un insulto al periodismo y una vejación de la libertad de expresión. Lo que escribe se convierte en una ofensa a todas las mujeres que alguna vez han sufrido violencia de género. El segundo diario más leído de España no puede permitirse echar por tierra años de lucha contra el machismo porque ayer uno de sus opinadores haya tenido por bien vomitar toda la misoginia que guarda en su interior. No hay nada que pueda justificar ni explicar el asesinato de la joven. Nada. Y cualquier intento por comprender lo sucedido, por justificarlo, no será más que un nuevo atentado contra las mujeres. Lo de Sostres y El Mundo es apología de la violencia y como tal tiene que ser tratado. Jamás ha de consentirse que una justificación de la violencia de género se incluya en las páginas de ningún periódico.

0;padding07120
Comments
1 Comentario »
Categorias
Periodismo
Tags
El Mundo, machismo, misoginia, Salvador Sostres
Comentarios RSS Comentarios RSS
Trackback Trackback

« Previous Entries

El autor


Héctor Juanatey Ferreiro // Periodista
hectorxjf [arroba] gmail.com

En Twitter

Follow @hectorjuanatey

Categorías

  • Cápsulas
  • Cine / Fotografía
  • Diseño / Multimedia
  • En Público
  • Internet
  • Letras
  • Música
  • Periodismo
  • Política

Mi blog en Público

  • Malo Será

Enlaces de interés

  • Dale que te pego
  • Daniel del Pino
  • Guerra Eterna
  • Henrique Mariño
  • Hernán Zin
  • Ignacio Escolar
  • La mesa de luz
  • Manuel Jabois
  • Mi mesa cojea
  • Olga Rodríguez
  • Ramón Lobo
  • Rosa María Artal
  • Trabajar cansa

Suscríbete

Introduce tu correo:

Archivos

Buscar



rss Comentarios RSS valid xhtml 1.1 design by jide powered by Wordpress get firefox